Udhëzues praktik · E drejta penitenciare
Kur një familjar hyn në burg: udhëzues praktik për familjen
Familjari yt sapo ka hyrë në burg dhe askush nuk ju shpjegon çfarë të bëni. Ky udhëzues kalon, hap pas hapi, gjithçka që familja duhet të dijë ditët e para — i shkruar nga praktika reale, jo nga fletëpalosjet.
Familjari yt sapo ka hyrë? Më telefono: 618 529 393 — urgjenca 24 orë. Edhe në WhatsApp.
1. 72 orët e para
Shkurt: hyrja zakonisht vjen në befasi — paraburgim ose urdhër-arresti. Nuk është i izoluar: do të mund të telefonojë dhe të presë vizita. E para: mësoni në cilin burg është dhe shënoni NIS-in e tij.
Burgu pothuajse kurrë nuk paralajmëron. Ose gjykata vendos paraburgim pas ndalimit, ose ekzistonte një urdhër kërkimi — ndonjëherë për një dënim të vjetër — dhe ndalimi vjen në një kontroll, në aeroport, në shtëpi. Familja e mëson papritur, dhe orët e para janë hutim: ku është?, a mund të telefonojë?, çfarë bëjmë?
Thelbësorja: nuk është i izoluar (izolimi është krejt i jashtëzakonshëm). Ditët e para do të mund të telefonojë, të takojë avokatin pa kufizime dhe të organizojë komunikimet me ju. Tri detyrat tuaja të para: konfirmoni në cilin burg ndodhet, shënoni numrin e tij NIS sapo ta keni, dhe të mos nënshkruajë e të mos deklarojë asgjë pa folur më parë me mbrojtjen.
2. NIS-i: numri që hap gjithçka
Shkurt: është numri i identifikimit të të burgosurit. Shënojeni ditën e parë: do t’jua kërkojnë për paratë, vizitat dhe telefonat.
NIS-i është numri i identifikimit të të burgosurit në sistemin penitenciar. Do t’ju duhet pothuajse për gjithçka: të depozitoni para në pekulin e tij, të rezervoni vizitat në internet, të rimbushni telefonin. Pa NIS-in, shumica e veprimeve bllokohen. Kërkojani atij në telefonatën e parë ose avokatit.
3. Të flisni me të: telefonatat
Shkurt: ai dorëzon një listë numrash të autorizuar (rreth dhjetë). Muajin e parë, si rregull, telefonon pa formalitete; pastaj duhen faturat e telefonit. Kabina rimbushet online.
I burgosuri i dorëzon burgut një listë të kufizuar numrash të autorizuar — rreth dhjetë, përfshirë atë të avokatit. Muajin e parë, si rregull i përgjithshëm, mund t’i telefonojë pa formalitete të tjera; pas tij, qendra kërkon të vërtetohet pronësia e çdo numri, zakonisht me faturën e telefonit. Këshillë nga praktika: kërkojini ato fatura operatorit tuaj që nga java e parë — është formaliteti që ndërpret më shumë telefonata muajin e dytë.
Krediti i kabinave rimbushet online — në shumë qendra përmes platformës MyTelio, por ia vlen të konfirmohet me qendrën konkrete — me NIS-in dhe nga një numër i autorizuar.
4. Paratë: pekuli dhe ekonomati
Shkurt: brenda nuk qarkullojnë para në dorë. Paratë depozitohen në pekulin e tij — një llogari e brendshme — dhe me to blen në ekonomat e rimbush telefonin.
Në burg nuk përdoret para në dorë. Çdo i burgosur ka një pekul: një lloj llogarie-portofol i brendshëm. Familja depoziton para (me NIS-in), dhe me atë gjendje ai blen në economato — dyqani i vogël i qendrës: duhan, ushqime, produkte higjiene — dhe rimbush kabinën. Ditët e para zakonisht i duhet më shumë nga sa mendohet: hyn pa asgjë.
5. Ta vizitoni
Shkurt: ka komunikime të zakonshme javore dhe vis-a-vis periodike. Takimi rezervohet në internet me NIS-in dhe duhet provuar lidhja familjare.
Vizitat rezervohen në internet në faqen e Institucioneve Penitenciare, me NIS-in dhe të dhënat e vizitorëve. Ka komunikime të zakonshme (përmes xhamit, javore) dhe komunikime speciale ose vis-a-vis (familjare dhe intime, periodike, pa xham). Familjarët e provojnë lidhjen me dokumentet e familjes ose të barasvlershme; të afërmit pa lidhje gjaku duhen propozuar nga i burgosuri. Merrni gjithmonë dokumentin e identitetit — pa të nuk hyhet —, ejani me kohë dhe pyesni rregullat e qendrës konkrete për çfarë mund të dorëzohet.
6. Sendet e tij
Shkurt: çfarë kishte me vete ruhet nga qendra. Për t’i marrë, ai duhet të bëjë një kërkesë duke autorizuar një person konkret.
Çelësat e shtëpisë, telefoni, portofoli: gjithçka që kishte me vete kur hyri mbetet në ruajtje të qendrës, dhe familja nuk mund të shkojë thjesht t’i kërkojë. Rruga: vetë i burgosuri plotëson një kërkesë (instancia) duke treguar çfarë sendi dorëzon dhe cilin person konkret autorizon ta marrë — mundësisht me numrin e dokumentit. Pasi përpunohet, personi i autorizuar shkon me dokumentin e vet dhe e tërheq. Duket vogëlsi — derisa brenda të jenë çelësat e makinës.
7. Më afër shtëpisë: transferimi
Shkurt: mund të kërkohet transferimi në një qendër më të afërt për lidhje familjare. Vendos administrata e burgjeve (me gjykatën, nëse është në paraburgim) dhe zgjat muaj: kërkojeni herët.
Nëse qendra është larg, mund të kërkohet transferimi për afërsi familjare: i burgosuri paraqet kërkesën dhe familja e përforcon duke provuar distancën, udhëtimet dhe rrethanat (fëmijë të mitur, shëndeti, puna). Nëse është i dënuar përfundimisht, vendos administrata e burgjeve; nëse është në paraburgim, duhet edhe miratimi i gjykatës. Kohët reale maten me muaj — prandaj duhet kërkuar herët dhe i argumentuar mirë, jo pritur.
8. Dhe tani, sa kohë? Gradat, lejet dhe daljet
Shkurt: sistemi është me etapa — klasifikimi, lejet nga një e katërta, grada e tretë, lirimi me kusht. Çdo refuzim mund të apelohet.
Me dënim të formës së prerë, brenda rreth dy muajsh vjen klasifikimi në gradë (zakonisht e dyta: regjim i zakonshëm). Lejet e zakonshme mund të kërkohen pasi të jetë kryer një e katërta e dënimit me sjellje të mirë — të parat janë më të vështirat; pastaj vargëzohen. Grada e tretë (gjysmëliri) vjen kur ecuria e mbështet, dhe në dënimet e gjata mund të kërkojë gjysmën të kryer. Lirimi me kusht është etapa e fundit. Çdo refuzim — leje, gradë — apelohet te gjyqtari i mbikëqyrjes penitenciare, dhe atje fitohet shumë më tepër nga sa besohet. Nëse është në paraburgim, rruga është tjetër: rishikimi dhe apelimi i paraburgimit.
9. Çfarë bëj unë në gjithë këtë
Shkurt: mbrojtja nuk mbaron me vendimin. Shoqëroj të burgosurin dhe familjen në gjithë rrugën — me shërbim në shqip.
Puna ime nuk mbaron me gjyqin: qëndroj pranë klientit brenda — vizita në qendër, kërkesa, leje, grada, apelime te gjyqtari i mbikëqyrjes (e drejta penitenciare) — dhe pranë familjes jashtë, duke ju udhëhequr në çdo veprim të këtij udhëzuesi që nga dita e parë. Në zyrë ju shërbejmë edhe në shqip.
Një familjar sapo ka hyrë në burg? Më telefono: 618 529 393 — urgjenca penale 24 orë, çdo ditë. Edhe në WhatsApp.